Terpinggirkah Bahasa Melayu sebagai Bahasa Perundangan?

Oleh NAZRUZILA RAZNIZA MOHD NADZRI

Kedudukan bahasa Melayu sebagai bahasa utama di mahkamah pernah menjadi perbincangan hangat pada tahun 2009. Panel tiga hakim yang diketuai oleh Hakim Abdul Malik Ishak bersama Hakim Azhar Ma’ah dan Hakim Syed Ahmad Helmy Syed Ahmad dalam penghakiman mereka pada 2 November 2009 memutuskan bahawa kegagalan perayu untuk memfailkan memorandum rayuan dalam bahasa Melayu menjadikan rekod rayuan yang difailkan oleh perayu tidak berguna dan cacat yang tidak boleh dipulihkan.

Alasan penghakiman tersebut dinyatakan oleh Hakim Abdul Malik Ishak, “Keutamaan bahasa Malaysia atau bahasa Melayu di dalam mahkamah tidak boleh dinafikan. Perkara 152 Perlembagaan Persekutuan yang dibaca bersama-sama seksyen 8 Akta Bahasa Kebangsaan 1963/1967 dan juga seksyen 3 Akta Tafsiran 1948 dan 1967 menetapkan semua prosiding, selain memberikan keterangan oleh seorang saksi, di Mahkamah Persekutuan, Mahkamah Rayuan, Mahkamah Tinggi dan Mahkamah Rendah mesti dalam bahasa kebangsaan.”

Hakim Abdul Malik Ishak juga membangkitkan penghakiman yang dibuat di Mahkamah Tinggi bagi menyokong alasan beliau. Dalam satu kes lain, Hakim Nik Hashim telah menolak permohonan yang difailkan melalui notis usul yang dikepilkan dengan afidavit yang keduaduanya disediakan dalam bahasa Inggeris. Memandangkan kes ini adalah pada peringkat Mahkamah Rayuan, maka keputusannya memberikan impak yang besar kepada perkembangan undangundang negara. Melalui system “duluan kehakiman” (judicial precedent) yang diamalkan dalam sistem kehakiman negara, hakim terikat untuk memutuskan kes berdasarkan keputusan kes terdahulu jika mempunyai persamaan fakta dan juga persoalan undang-undangnya. Makin tinggi peringkat mahkamah yang memutuskan kes terdahulu terutamanya Mahkamah Rayuan dan Mahkamah Persekutuan, makin terikatlah mahkamah yang lebih rendah untuk mengikuti keputusan tersebut.

___

Rencana ini dipetik daripada Dewan Bahasa, Oktober 2012.

Leave a Reply