HUBUNGAN BAHASA MELAYU-BAHASA KHMER SUATU KEBETULAN?

Oleh: AB RASAT MOHD ALI

Menurut Mak Phouen (1995) masyarakat Khmer telah mengenali dan bergaul dengan masyarakat Melayu sejak abad ke-14 lagi. Orang Melayu dikenali sebagai Jva Krabei, Jva Iyava, dan Jva Melayu. Orang Melayu dari pelbagai pelosok Nusantara seperti Sumatera, negeri-negeri di Semenanjung Tanah Melayu, dan daerah yang lain di Kepulauan Melayu memasuki Kemboja dan seterusnya bermastautin di sana. Penghijrahan tersebut disebabkan oleh kegiatan perdagangan, dan penyebaran agama Islam, selain akibat ribut taufan yang membawa kapal nelayan Melayu ke pantai Kemboja. Mungkinkah hubungan ini turut meninggalkan kesan yang besar terhadap pembentukan kosa kata dalam bahasa Khmer yang kini menjadi bahasa utama di Kemboja?

              Dalam Dictionnaire Cambodgien (1967-1968), perkataan jvie bermaksud “nama bagi pulau dalam bahagian Asia, termasuk penduduknya”. Mereka ada yang tinggal di Kampuchea sejak sekian lama tetapi bahasa mereka tidak setulen bahasa bangsa mereka yang tinggal di negara asal mereka. Masyarakat Kemboja yang menuturkan bahasa Khmer ini bertemu dengan pelbagai kelompok masyarakat Melayu yang menuturkan bahasa Melayu sejak sekian lama.

 Rumpun Bahasa Melayu dan Bahasa Khmer

 Rumpun bahasa yang terdapat di dunia ialah rumpun Austroasia, Austronesia dan Indo-Eropah. Istilah Austroasia bermaksud “Asia Selatan” yang terdiri daripada bahasa Cham dan Mon-Khmer yang terdapat di bahagian selatan daratan Asia. Bahasa Khmer juga tergolong dalam rumpun Austroasia. Istilah Austronesia pula bererti “pulau-pulau selatan”. Walaupun Semenanjung Tanah Melayu bukan sebuah pulau tetapi bahasa Melayu digolongkan sebagai bahasa Austronesia. Raja Masittah Raja Ariffin (1996) menyatakan bahawa keluarga bahasa Austronesia turut meliputi beberapa bahasa lain yang ada di Vietnam dan Kemboja. Asmah Hj. Omar (1991) pula menyatakan bahawa terdapat perkaitan antara bahasa orang bukit di Kampuchea (Kemboja) dengan bahasa orang Asli di Malaysia, kecuali bahasa Jakun dan Temuan. Sehubungan dengan hal ini, Asmah Hj. Omar memberikan contoh nama Gunung Benom yang boleh dikaitkan dengan Phnom Penh, kerana Phnom dalam bahasa Kampuchea bermaksud “gunung”.

Leave a Reply