Bahasa Melayu Sirat Perpaduan

Oleh Mohidin Haji Malek

“Tindakan ialah kemahiran berbahasa”. (Action is eloquence). Demikian antara petikan kata sasterawan terkemuka British, William Shakespeare (1564 – 1616) yang telah menghasilkan beberapa karya yang menjadi tatapan dan bicara umum. Antara karya beliau yang popular termasuklah Romeo and Juliet, Hamlet, Macbeth, Othello, dan The Merchant of Venice. Untuk mentafsir petikan kata-kata Shakespeare tidak semudah apa yang difikirkan. Shakespeare memiliki pandangan yang amat tajam dan kata-katanya menyirat seribu makna. Namun, kita hanya mampu mentafsirkan kata-kata beliau berdasarkan pemahaman kita tentang konteks, makna, dan kias setiap patah perkataan. Sememangnya andai difikirkan secara rasional, setiap tindakan manusia berdasarkan kata-kata yang terucap. Kebolehan atau kepetahan seseorang meluahkan pandangan, pendapat, kehendak, atau kemahuan, mampu menerbitkan tindak balas atau respons dalam bentuk tindakan, tidak kira positif atau negatif sifatnya. Pun demikian, melihat dan menautkan dengan konteks perkataan eloquence, terserlah unsur kesatuan, kelancaran, kesinambungan, kesempurnaan serta keindahan yang mampu menghasilkan keharmonian dan kedamaian. Seandainya tindakan yang dilakukan lancar dan serlah kesepaduannya, secara empirik kita memaparkan rasa hormat dan kebanggaan kita terhadap mereka yang berada di sekeliling kita serta produk, perkhidmatan dan penyelesaian yang kita tawarkan. Secara tidak langsung kita memperkukuh hubungan, membina kepercayaan, dan hal yang lebih penting, kita merangsang konsep kerja berpasukan.

Apabila menaakul kata-kata Willaim Shakespeare,
erlintas dalam fikiran penulis tentang tautannya dengan bahasa sebagai sirat atau jambatan perpaduan masyarakat pelbagai kaum di negara ini, khususnya Sarawak, di samping berperanan sebagai medium perhubungan dan bahasa ilmu dalam pelbagai ranah. Hal ini terkait rapat apabila ranah siasah yang berhubung dengan penyatuan dan kesepaduan tindakan dan keputusan dicakup dalam aspek perbincangan.

Rencana ini dipetik dari Dewan Bahasa keluaran September

Cuitan dari Seberang

 

Cadangan pembentukan Malaysia membawa penyertaan Sabah (Borneo Utara), Sarawak, dan Singapura sebagai gabungan yang menzahirkan lahirnya sebuah negara bernama Malaysia. Namun, pada tahun 1965, Singapura berpisah dari Malaysia akibat ketidakpuasan hati Lee Kuan Yew yang menyalahkan Tunku Abdul Rahman atas kegagalan konsep Malaysian Malaysia. Pun demikian, Sabah dan Sarawak kekal dalam gabungan yang diilhamkan oleh Tunku. Hal ini berlandaskan Perkara 7 dalam Perjanjian 18 dan 20 Perkara Sarawak dan Sabah yang tidak memungkinkan kedua-dua negeri berkenaan berpisah dari Malaysia.

       Menyentuh isu bahasa, Perkara 2 dalam Perjanjian 20 Perkara bagi Sabah, digariskan bahawa bahasa Melayu harus dijadikan bahasa kebangsaan persekutuan. Penggunaan bahasa Inggeris harus diteruskan untuk tempoh sepuluh tahun selepas
Hari Malaysia. Bahasa Inggeris harus digunakan sebagai bahasa rasmi Borneo Utara untuk semua tujuan berkaitan dengan negeri dan persekutuan, tanpa had masa. Manakala, bagi Sarawak ditetapkan bahawa bahasa Melayu hendaklah dijadikan bahasa rasmi di persekutuan dan bahasa Inggeris pula hendaklah digunakan dalam tempoh sepuluh tahun selepas Hari Kemerdekaan Malaysia.

       Bermula tahun 1971, Sabah telah mengiktiraf penggunaan bahasa Melayu sebagai bahasa rasmi di negeri ini. Kerajaan negeri Sabah pada ketika itu mengumumkan enakmen yang mengiktiraf bahasa Melayu sebagai bahasa rasmi. Di Sarawak, Dewan Undangan Negeri Sarawak telah meluluskan usul penggunaan bahasa Melayu, selain bahasa Inggeris, sebagai bahasa rasmi dalam urusan pentadbiran pada tahun 1974. Pada bulan Mei 1985, isu bahasa Melayu sebagai bahasa rasmi tunggal dibahaskan sebelum pengisytiharannya dibuat di Dewan Undangan Negeri.

Mohidin Haji Malek